ياردەم:ئۇيغۇر تىلىدىكى سۆزلەرنىڭ تۈرلىنىشى/بىلىم
| ئۇيغۇر تىلىدىكى سۆزلەرنىڭ تۈرلىنىشى |
|---|
| بىلىم |
| بوغۇم ھالىتى: يېپىق بوغۇم تۈرلەنگەندە سوزۇق تاۋۇشتا ئۆزگىرىش بولمايدۇ تۈرلەنگەندە ئۈزۈك تاۋۇشتا ئۆزگىرىش بولمايدۇ تۈرلەنگەندە بىرىنچى خىل سۆز يىلتىزى: بىلىم تۈرلەنگەندە ئىككىنچى خىل سۆز يىلتىزى: بىلىم كېلىشلەر بىلەن تۈرلىنىشى: 10 خىل شەخسلەر بىلەن تۈرلىنىشى: تۈرلىنەلەيدۇ |
ئۇيغۇر تىلىدىكى بىلىم دېگەن سۆزنىڭ تۈلىنىش جەدۋىلى.
| نورمال ھالەتتە | سۇئال ھالەتتە (-مۇ) | |||
|---|---|---|---|---|
| بىرلىك شەكلى | كۆپلۈك شەكلى (-لار، -لەر) | بىرلىك شەكلى | كۆپلۈك شەكلى (-لار، -لەر) | |
| باش كېلىش | بىلىم | بىلىملەر | بىلىممۇ | بىلىملەرمۇ |
| ئىگىلىك كېلىش
(-نىڭ) |
بىلىمنىڭ | بىلىملەرنىڭ | بىلىمنىڭمۇ | بىلىملەرنىڭمۇ |
| چۈشۈم كېلىش
(-نى) |
بىلىمنى | بىلىملەرنى | بىلىمنىمۇ | بىلىملەرنىمۇ |
| يۆنىلىش كېلىش
(-غا، -قا، -گە، -كە) |
بىلىمگە | بىلىملەرگە | بىلىمگىمۇ | بىلىملەرگىمۇ |
| ئورۇن كېلىش
(-دا، -دە، -تا، -تە) |
بىلىمدە | بىلىملەردە | بىلىمدىمۇ | بىلىملەردىمۇ |
| چىقىش كېلىش
(-دىن، -تىن) |
بىلىمدىن | بىلىملەردىن | بىلىمدىنمۇ | بىلىملەردىنمۇ |
| ئورۇن-بەلگە كېلىش
(-دىكى، -تىكى) |
بىلىمدىكى | بىلىملەردىكى | بىلىمدىكىمۇ | بىلىملەردىكىمۇ |
| چەك كېلىش
(-غىچە، -قىچە، -گىچە، -كىچە) |
بىلىمگىچە | بىلىملەرگىچە | بىلىمگىچىمۇ | بىلىملەرگىچىمۇ |
| ئوخشاتما كېلىش
(-دەك، -تەك) |
بىلىمدەك | بىلىملەردەك | بىلىمدەكمۇ | بىلىملەردەكمۇ |
| تەڭلەشتۈرمە كېلىش *
(-چىلىك) (-چە) |
بىلىمچىلىك بىلىمچە |
بىلىملەرچىلىك بىلىملەرچە |
بىلىمچىلىكمۇ بىلىمچىمۇ |
بىلىملەرچىلىكمۇ بىلىملەرچىمۇ |
| ئەسكەرتىش: * بۇ خىل تۈرلىنىش ھالىتى بەزى مەۋھۇم ياكى چوڭ-كىچىكلىگى ئېنىق بولمىغان سۆزلەرگە ماس كەلمەيدۇ. | ||||
| مېنىڭ (م، -ىم، -ۇم، -ۈم) | نورمال ھالەتتە | سۇئال ھالەتتە (-مۇ) | ||
|---|---|---|---|---|
| بىرلىك شەكلى | كۆپلۈك شەكلى (-لار، -لەر) | بىرلىك شەكلى | كۆپلۈك شەكلى (-لار، -لەر) | |
| باش كېلىش | بىلىمىم | بىلىملىرىم | بىلىمىممۇ | بىلىملىرىممۇ |
| ئىگىلىك كېلىش
(-نىڭ) |
بىلىمىمنىڭ | بىلىملىرىمنىڭ | بىلىمىمنىڭمۇ | بىلىملىرىمنىڭمۇ |
| چۈشۈم كېلىش
(-نى) |
بىلىمىمنى | بىلىملىرىمنى | بىلىمىمنىمۇ | بىلىملىرىمنىمۇ |
| يۆنىلىش كېلىش
(-غا، -قا، -گە، -كە) |
بىلىمىمگە | بىلىملىرىمگە | بىلىمىمگىمۇ | بىلىملىرىمگىمۇ |
| ئورۇن كېلىش
(-دا، -دە، -تا، -تە) |
بىلىمىمدە | بىلىملىرىمدە | بىلىمىمدىمۇ | بىلىملىرىمدىمۇ |
| چىقىش كېلىش
(-دىن، -تىن) |
بىلىمىمدىن | بىلىملىرىمدىن | بىلىمىمدىنمۇ | بىلىملىرىمدىنمۇ |
| ئورۇن-بەلگە كېلىش
(-دىكى، -تىكى) |
بىلىمىمدىكى | بىلىملىرىمدىكى | بىلىمىمدىكىمۇ | بىلىملىرىمدىكىمۇ |
| چەك كېلىش
(-غىچە، -قىچە، -گىچە، -كىچە) |
بىلىمىمگىچە | بىلىملىرىمگىچە | بىلىمىمگىچىمۇ | بىلىملىرىمگىچىمۇ |
| ئوخشاتما كېلىش
(-دەك، -تەك) |
بىلىمىمدەك | بىلىملىرىمدەك | بىلىمىمدەكمۇ | بىلىملىرىمدەكمۇ |
| تەڭلەشتۈرمە كېلىش *
(-چىلىك) (-چە) |
بىلىمىمچىلىك بىلىمىمچە |
بىلىملىرىمچىلىك بىلىملىرىمچە |
بىلىمىمچىلىكمۇ بىلىمىمچىمۇ |
بىلىملىرىمچىلىكمۇ بىلىملىرىمچىمۇ |
| ئەسكەرتىش: * بۇ خىل تۈرلىنىش ھالىتى بەزى مەۋھۇم ياكى چوڭ-كىچىكلىگى ئېنىق بولمىغان سۆزلەرگە ماس كەلمەيدۇ. | ||||
| سېنىڭ (ڭ، -ىڭ، -ۇڭ، -ۈڭ) | نورمال ھالەتتە | سۇئال ھالەتتە (-مۇ) | ||
|---|---|---|---|---|
| بىرلىك شەكلى | كۆپلۈك شەكلى (-لار، -لەر) | بىرلىك شەكلى | كۆپلۈك شەكلى (-لار، -لەر) | |
| باش كېلىش | بىلىمىڭ | بىلىملىرىڭ | بىلىمىڭمۇ | بىلىملىرىڭمۇ |
| ئىگىلىك كېلىش
(-نىڭ) |
بىلىمىڭنىڭ | بىلىملىرىڭنىڭ | بىلىمىڭنىڭمۇ | بىلىملىرىڭنىڭمۇ |
| چۈشۈم كېلىش
(-نى) |
بىلىمىڭنى | بىلىملىرىڭنى | بىلىمىڭنىمۇ | بىلىملىرىڭنىمۇ |
| يۆنىلىش كېلىش
(-غا، -قا، -گە، -كە) |
||||
| ئورۇن كېلىش
(-دا، -دە، -تا، -تە) |
||||
| چىقىش كېلىش
(-دىن، -تىن) |
||||
| ئورۇن-بەلگە كېلىش
(-دىكى، -تىكى) |
||||
| چەك كېلىش
(-غىچە، -قىچە، -گىچە، -كىچە) |
||||
| ئوخشاتما كېلىش
(-دەك، -تەك) |
||||
| تەڭلەشتۈرمە كېلىش *
(-چىلىك) (-چە) |
||||
| ئەسكەرتىش: * بۇ خىل تۈرلىنىش ھالىتى بەزى مەۋھۇم ياكى چوڭ-كىچىكلىگى ئېنىق بولمىغان سۆزلەرگە ماس كەلمەيدۇ. | ||||